Vergeet niet te leven: wat carnaval ons leert over het leven en verbinden [Column] Evelien Gubbels: 'Zoektocht naar Chronisch Geluk' (34)

In heel veel plekken in Nederland is het weer zo ver (en stiekem waren we daar de afgelopen weken al een beetje mee bezig): kriebels in de buik, winterdip weg, spulletjes van de zolder halen, nét wat vaker appen met vrienden en de grootste plannen maken.

Dit jaar, half februari, ruikt de lucht op veel plekken naar friet, spuitbussen en sminck, pruiken, bier en ja, dit jaar ook wel naar winterkou. Overal op straat is het roemiger, drukker, kleurrijker. Chaotisch zou je het kunnen noemen, maar op een positieve manier, met een vrolijk tintje.

Wie denkt dat dit allemaal alleen een simpel feest is dat draait om bier drinken, mist het punt helemaal. En omdat ik toch nog vrij vaak hoor dat het vooral om bier drinken en feesten gaat, wil ik daar graag even bij stilstaan. Van buitenaf lijkt het misschien zo, maar carnaval is veel meer dan een paar dagen losgaan. Het is een feest van tradities, verbinding, kleur en samenzijn.

Diverse straten van Nederland zijn gekleurd, rommelig en vol mensen met maskers en glimmende kostuums. Een moeder tilt haar kind op haar schouders zodat hij over de menigte heen kan kijken, terwijl een groep vrienden zich in een polonaise wringt en luidkeels zingt alsof de wereld buiten het dorp even ophoudt te bestaan. Er wordt gekletst over van alles en nog wat, met mensen die je normaal alleen even gedag zegt; je drinkt samen iets of zingt uit volle borst mee. Tussen al dat lachen en zingen voel je een subtiele verbondenheid ontstaan, alsof iedereen diezelfde herinneringen en vreugde deelt.

En dat is de magie van traditie. Liedjes die je van kinds af aan kent, gebruiken die generaties dragen, en momenten die telkens opnieuw terugkomen. Het maakt niet uit hoe oud je bent, wat je doet of waar je vandaan komt: voor drie dagen zijn we allemaal verbonden door hetzelfde ritueel, het ritueel van het vieren van het leven en het maken van plezier. We hebben allemaal onze vaste gewoontes om ons voor te bereiden op dit feest, en als het dan eindelijk zover is ademen we dezelfde muziek in, voelen dezelfde opwinding in ons lijf en lachen samen. Geen moeilijke gesprekken over politieke voorkeur, mogelijke oorlogen, het klimaat of de problemen van de wereld. Hier in het nu zijn en samen zijn, elk jaar opnieuw, met vaste gewoonten. Het is een ritueel dat je vanaf jong leert kennen.

En als je het mij vraagt, brengt dit je (naast de magie van de tradities) ook iets heel anders waardevols: het leert je dat verbinding niet altijd grote gebaren of diepgaande gesprekken nodig heeft. Soms zit het in de simpele dingen: een frietje delen, een hand op een schouder in de polonaise, een dom dansje dat nét uit de maat is met een vreemde, of een glimlach die langer blijft dan de chaos om je heen. Deze momenten maken dat je mag zijn wie je bent, of wie je even durft te zijn. Klinkt misschien gek om zo uit te spreken, want tijdens de ‘vasteloavendj’ denk je daar niet bij na, maar psychologisch gezien oefenen we met vrijheid, identiteit en sociale verbondenheid. Beetje gek om het zo te zeggen, want zo voelt het natuurlijk niet, maar ergens is het dat wel. Het voelt vooral gewoon als thuiskomen in jezelf én bij elkaar. Elk jaar opnieuw. Terug naar de ‘roots’.

Misschien juist ook door dat samenkomen, de tradities en de  verbinding dat het voelt dat het zo tijdloos is. Drie dagen lang worden tradities levend gehouden, oude liedjes gezongen en eeuwenoude gebruiken herhaald. Het is een terugkeer naar eenvoud, naar momenten waarin plezier en samenzijn belangrijker zijn dan alles wat normaal druk of ingewikkeld maakt. Je ademt de vrijheid letterlijk in, voelt de spanning van het dagelijkse leven langzaam wegebben, en merkt dat dit loslaten en opladen iets blijvends achterlaat: een herinnering aan hoe het voelt om écht aanwezig te zijn, samen, zonder oordeel. Carnaval is meer dan bier, meer dan dansen; het is een ritueel dat ons leert wat plezier, verbinding en vrijheid werkelijk betekenen.

En misschien juist daardoor is het zo intens. Je bent aanwezig, echt aanwezig, en tegelijk verbonden met iedereen om je heen. Het is thuiskomen, terugkeren naar iets wat je altijd hebt gekend, maar soms even vergeet.

Óf zo wie Rampetempo en Jan van CEP zo mooi zeggen:

“Vergaet neet te laeve, vergeat neet te lache.” (vertaling: vergeet niet te leven, vergeet niet te lachen)

En Beppie Kraft vult mooi aan:

“Sjoen is ut leve is sjoen, zolang de luj mer leef en vrundelik zeen, dus blief mer laank genete en vier ut leve.” (vertaling: mooi het leven is mooi, zolang de mensen maar lief en vriendelijk zijn, dus blijf maar lang genieten en vier het leven)

Hoe kun jij vandaag wat genieten of een stukje verbinding opzoeken?

Evelien

----------------------------

Evelien schrijft over psychologie, geluk en gezondheid, en werkt met mensen met langdurige gezondheidsklachten vanuit de overtuiging dat geluk mogelijk is, ook met beperkingen, en dat je daarin meer in handen hebt dan je soms denkt. Nieuwsgierig naar meer? www.chronischgeluk.com
Chronisch Geluk is ook te vinden op Facebook en Instagram – volg de pagina’s voor nieuwe inzichten, tips en herkenning.

Lees ook de vorige column van Evelien